Sonraí an Taispeántais

Féachann an taispeántas seo ar na stíleanna éadaí a caitheadh in Éirinn ó lár an 18ú hAois agus taispeánann sé cé gur ghléas fir agus mná na hÉireann iad féin ar bhealach traidisiúnta, gur ghléas formhór an daonra iad féin in éadaí a léirigh faisin a bhí ag athrú agus bhí tionchar ag cultacha faiseanta i gcodanna eile den Eoraip orthu. Tá an taispeántas bunaithe go príomha ar na hoiriúintí éadaí agus cultacha a chaith daoine a bhí go maith as ag an am. I measc samplaí de seo tá cóta bándearg veilbhite bróidnithe agus na brístí síoda a chaith duine de mhuintir Worth Newnham i gCarraig Uí Leighin, Co. Chorcaí le linn na 1770idí, agus an gúna pósta síoda ar dhath an eabhair a chaith Hannah Woodcock Perry nuair a phós sí Marcus Goodbody i dTeach Cruinnithe na gCairde i mBaile na Manach, Baile Átha Cliath, in 1848. Bhí ardaidhmeanna mheánaicmí na hÉireann a bhí ag dul i méid le linn an dá chéad seo caite le feiceáil go minic sna roghanna a rinne siad maidir le héadaí, díreach mar a bhí siad ag iarraidh a bheith ag gléasadh ar mhaithe le meas a bheith orthu, agus le bheith cosúil le daoine eile. Rinneadh iniúchadh freisin ar théarmaí eile, cosúil le bheith ag gléasadh ar mhaithe le compord agus praiticiúlacht, a bheith ag déanamh beag is fiú do dhéantúsaíocht áitiúil nó náisiúnta, agus mar bhealach chun saibhreas a léiriú tríd éadaí. 

Léiríonn na baill éadaigh atá ar taispeáint conas a bhí fáil níos mó ag an daonra ar éadaí faiseanta de réir mar a bhí fáil níos mó ar fhabraicí faiseanta nach raibh ródhaor agus de réir mar a bhí na stíleanna ba nuaí á bhfoilsiú in irisí agus i bpáipéir. Chuidigh forbairtí teicneolaíochta, cosúil leis an inneall fuála i lár an 19ú hAois freisin chun saoirse níos mó a thabhairt do chúrsaí faisin. Chuir sé seo ar chumas lucht déanta éadaí, idir an duine a rinne éadaí go gairmiúil agus an duine a bhí i mbun na ceirde sa bhaile, na faisin ba dhéanaí a chur in oiriúint agus aithris a dhéanamh orthu. Déanann an taispeántas iniúchadh freisin ar an ról eacnamaíochta tábhachtach a bhí ag tionscail na dteicstílí agus éadaí, agus mar a chuaigh earraí a táirgeadh in Éirinn in iomaíocht ar mhargadh an domhain. Bhí clú agus cáil, mar shampla, ar Bhaile Bhrigín i dtuaisceart chontae Bhaile Átha Cliath, mar áit ina raibh góiséireacht den scoth, agus bhain lása agus cróise cáil idirnáisiúnta amach i ndeireadh an 19ú hAois agus i dtús an 20ú hAois.

Enamelled Pendant

Taispeánann gailearaí an tseodra píosaí ón 17ú hAois go dtí an 20ú hAois agus déantar iniúchadh ann ar roinnt téamaí a bhain leis an bhfoirm seo d'ornáideacht phearsanta, idir na cúiseanna a bhí ag daoine le seodra a chaitheamh go dtí na hábhair go léir a úsáideadh chun an seodra a chruthú. Léirítear treochtaí a raibh tóir orthu i gcúrsaí seodra, mar faisean an 18ú hAois do sheodra a bhí socraithe le clocha taois; caimeonna a bhí snoite go fíneálta agus coiréil as an Iodáil; agus an faisean a bhí i réim go luath sa 19ú hAois do chlocha leathlómhara cosúil le haimitis, agáití agus turcaid. Feictear an spéis a bhí san athbheochan stairiúil i stíl ghotach sheodra iarainn Bheirlín agus sa bhailiúchán de phíosaí ó Fortunato Castellani agus Carlo Giuliano a fuair inspioráid seandálaíochta. Ghlac faisean an 19ú hAois seo a raibh tionchar ag an athbheochan air foirm Cheilteach faoi leith anseo in Éirinn, tráth ar thosaigh comhlachtaí mar James West & Son, Waterhouse & Co. agus an gabha Edmond Johnson, ag atáirgeadh píosaí seandálaíochta a aimsíodh le déanaí cosúil le 'Dealg na Teamhrach' ón ochtú hAois a fuarthas i mBaile an Bhiataigh, Co. na Mí, in 1850.

Gabhann léaráidí comhaimseartha, fógraí agus grianghraif ón gcartlann leis na taispeántais éadaí agus seodra.

 
Dearadh Gréasáin le Arekibo