Baile / Eolas Fúinn / Nuacht / Téann ‘Bachall na Corrchoille’ ar taispeáint in Ard-Mhúsaem na hÉireann

Téann ‘Bachall na Corrchoille’ ar taispeáint in Ard-Mhúsaem na hÉireann

Déantán an-tábhachtach ó Éirinn na Meánaoise í an bhachall thréadach míle bliain d’aois seo.


Téann ‘Bachall na Corrchoille’ ar taispeáint in Ard-Mhúsaem na hÉireann – Seandálaíocht inniu.

Meastar gur déantán an-tábhachtach é Bachall na Corrchoille ó Éirinn na Meánaoise. Is í an bhachall is sine, is iomláine agus is cruinne ó thaobh dáta, a fuarthas in Éirinn nó sa Bhreatain, agus tá sí ar cheann de na bachalla is sine san Eoraip.

Thángthas uirthi i bportach láimh leis an gCorrchoill, Co. Chill Dara, i 1839, agus tá sí faoi chúram na nÍosánach i gColáiste Choill Chluana Gabhann ó shin.  Na hÍosánaigh agus Iontaobhaithe Choláiste Choill Chluana Gabhann a thug ar iasacht í le cur ar taispeáint in Ard-Mhúsaem na hÉireann. Cuirfidh sé go mór leis an mbailiúchán suntasach bachall atá ar buantaispeáint cheana féin in Ard-Mhúsaem na hÉireann – Seandálaíocht.

Cruth chaimín an aoire atá ar an mbachall, agus is siombail é den ról tréadach a ghlacann an Eaglais i leith chúram na bhfiréan.  Siombailí móra cumhachta ab ea bachalla. Idir an 9ú agus an 11ú haois AD a rinneadh an bhachall seo atá 1.34 méadar ar airde. Tá Bachall na Corrchoille ar an mbachall is airde de na bachalla ón Mheánaois luath dá bhfuil fanta. Tuigtear ó inscríbhinn ar an mbachall go raibh baint aici le Mainistir Mhuire i mBaile Átha Cliath.

Dúirt Maeve Sikora, Coimeádaí na nÁrsaíochtaí Éireannacha in Ard-Mhúsaem na hÉireann: “Is cúis mhór áthais dúinn Bachall na Corrchoille a chur ar taispeáint in Ard-Mhúsaem na hÉirean. Is déantán uathúil an-suntasach é a rinneadh timpeall míle bliain ó shin. Tá sé d’ádh orainn gur éirigh linn taighde a dhéanamh ar an mbachall álainn seo sular cuireadh ar taispeáint í.  Thug na hÍosánaigh i gCoill Chluana Gabhann aire don bhachall seo le blianta fada, agus trí staidéar a dhéanamh uirthi, níl aon amhras ach gur fhás tuiscint i measc na ndaltaí ar oidhreacht iontach na tíre seo. Is cúis mórtais dúinn leanúint den traidisiún déach seo, d’aire a thabhairt don bhachall seo agus d’fhoghlaim fúithi ag an am céanna.”

Dúirt an tAthair Michael Sheil SJ, a bheidh i láthair ag an lainseáil thar ceann na nÍosánach: “Tá sé d’ádh orainn i gCoill Chluana Gabhann go raibh Bachall na Corrchoille inár seilbh againn. Bhí sí i gCartlann na nÍosánach ar feadh 180 bliain. Táimid buíoch den Ard-Mhúsaem as deis a thabhairt dúinn an bhachall a chomhroinnt le muintir na hÉireann go ceann i bhfad. Tá súil againn go mbainfidh daoine taitneamh as an mbachall agus go bhfoghlaimeoidh siad faoina stair. Is comhartha í den oidhreacht shaibhir Chríostaí atá againn i bpáirt, agus is nasc í le saol Eaglais na hÉireann os cionn míle bliain ó shin. "

Dúirt Cathaoirleach Bhord Ard-Mhúsaem na hÉireann, Catherine Heaney: “Is cuid dár n-oidhreacht shaibhir mheánaoiseach í Bachall na Corrchoille, ón saol Críostaí in Éirinn; comhartha d’áit lárnach na hÉireann mar láthair foghlama agus scoláireachta san Eoraip.  Tá sé tráthúil an tseachtain seo agus muid ag comóradh dheireadh an Chogaidh Mhóir agus ag tabhairt aghaidh ar an mBratimeacht, go smaoineoimis ar a shaibhre atá stair na tíre seo.  Beidh Bachall na Corrchoille ar taispeáint mar chuid den taispeáint mheánaoiseach, agus spreagfaidh sí machnamh ar oidhreacht na tíre seo.”

Dúirt Stiúrthóir Ard-Mhúsaem na hÉireann Lynn Scarff: Is mian le hArd-Mhúsaem na hÉireann a mbuíochas ó chroí a ghabháil leis na hÍosánaigh agus le hIontaobhaithe Choláiste Choill Chluana Gabhann as an déantán dosháraithe seo a thabhairt ar iasacht dúinn agus táimid ag tnúth le fáilte a chur roimh líon mór cuairteoirí uirthi.”